Çocuk kitaplığı kurarken ilk ölçü, rafın ne kadar şık göründüğü değil, çocuğun kitabı görebilmesi ve yetişkinle birlikte güvenli biçimde alabilmesidir. Kitaplar sırtları görünmeyecek kadar sıkışık, üst üste yığılmış ya da odanın ulaşılmaz bir köşesindeyse evde çok kitap bulunması seçimi kolaylaştırmaz.
Küçük bir evde ayrı bir okuma odası gerekmez. Salonun bir köşesi, çocuk odasındaki boş bir duvar önü veya mevcut kitaplığın alt bölümü kullanılabilir. Önemli olan bu alanın günlük hayatın dışında kalmaması ve birkaç dakika içinde tekrar toplanabilmesidir.
Kitap köşesinin evin neresinde gerçekten kullanılacağını gözlemleyin. Akşamları salonda birlikte kitap okunuyorsa bütün kitapları çocuk odasına taşımak pratik olmayabilir. Çocuk gün içinde oyun alanında vakit geçiriyorsa birkaç kitabın oraya yakın olması seçimi kolaylaştırır.
Seçtiğiniz yerde geçiş yolu, kapı arkası veya sık çarpılan bir köşe bulunmamasına dikkat edin. Raf, sepet ve mobilyaların sabitliği konusunda üretici talimatlarını izleyin; devrilme riskini kendi tahmininizle geçiştirmeyin. Ağır kitapları yüksek ve erişilmesi zor yerlere koymak yerine yetişkin bölümünde saklamak daha güvenli olabilir.
Rafa sığan her kitabı koyduğunuzda kitaplık dolu görünür, fakat çocuk bir kitabı çekince yanındakiler devrilebilir. Erişimde daha az sayıda kitap bırakıp kalanları başka bir rafta saklamak daha okunaklı bir düzen sağlar. Bu, kitapları eksiltmek değil; seçimi sadeleştirmektir.
Kapakları öne dönük birkaç kitap küçük çocukların seçim yapmasını kolaylaştırabilir. Bunun için yeni bir mobilya almak şart değil; sağlam bir sepet veya mevcut rafın bir bölümü de kullanılabilir. Kitap kapağı görünüyorsa çocuk kitabı yalnızca renginden ve resminden tanıyabilir.
Sevilen kitapları sürekli erişimde bırakın. Her değişimde bütün rafı yenilemek gerekmez. Tekrar tekrar istenen bir kitabı sırf “rotasyon zamanı geldi” diye kaldırmak, düzeni çocuğun ilgisinden uzaklaştırır.
Ev kitaplığında kütüphane sınıflandırması kurmaya gerek yok. Günlük kullanımı kolaylaştıracak birkaç anlaşılır grup yeterlidir. Örneğin kısa uyku öncesi kitapları, uzun hikâyeler, sessiz inceleme kitapları ve birlikte etkinlik yapılacak kitaplar ayrı tutulabilir.
Mevsim veya güncel ilgiye göre küçük bir bölüm de oluşturabilirsiniz. Çocuk o gün araçlara, hayvanlara veya belirli bir hikâyeye ilgi duyuyorsa ilgili birkaç kitabı yan yana getirmek seçim yapmasını kolaylaştırır. Ancak her kitabı tek bir kategoriye sokmaya çalışmayın; bazı hikâyeler birçok gruba uyabilir.
Etiket kullanacaksanız çocuk için resimli, yetişkin için kısa yazılı etiketler işe yarar. “Kitap 1, kitap 2” gibi anlamsız etiketler yerine kullanım biçimini anlatan adlar seçin. Düzen, yalnızca onu kuran kişinin anlayacağı kadar ayrıntılıysa uzun sürmez.
Yere serilen temiz bir minder, küçük bir örtü veya mevcut koltuğun yanı okuma alanı olabilir. Çocuğun yerde oturması için kullanılan ürünlerin yaşına ve kullanım talimatlarına uygunluğunu kontrol edin. Kablolu lambalar, gevşek dekorlar ve devrilebilecek aksesuarlar ekleyerek köşeyi gereksiz yere doldurmayın.
Okuma köşesi fotoğraf çekmek için değil, gerçekten oturmak için hazırlanıyor. Minderin üstünde sürekli dekor yastıkları varsa her okumadan önce onları başka yere taşımak gerekir. Kullanılacak alanın kurulması bir dakikadan uzun sürüyorsa günlük hayatta daha az tercih edilebilir.
Kapağı ayrılan, sayfası onarılacak veya temizlenecek kitaplar ana rafa geri dönmemeli. Küçük bir “bakılacak kitaplar” kutusu belirleyin. Böylece yıpranmış parçalar diğer kitapların arasında kaybolmaz ve onarım işi tek seferde yapılabilir.
Kitabın nasıl onarılacağı malzemesine göre değişir. Çocuğun kullanacağı kitaba gelişigüzel zımba, keskin parça veya uygun olmayan yapıştırıcı eklemeyin. Emin değilseniz kitabı erişimden kaldırıp güvenli bir onarım yöntemi araştırın.
Artık yaşa veya ilgiye uymayan kitaplar için de ayrı karar verin. Saklanacaklar, paylaşılacaklar ve başka bir dönemde yeniden çıkarılacaklar aynı kutuda birikirse ayırma işi giderek büyür. Her birkaç ayda bir kısa gözden geçirme, yıllık büyük boşaltmadan daha kolaydır.
Kitaplığın kullanılması için her gün uzun bir okuma saati planlamak gerekmez. Akşam hazırlığından önce bir kitap seçmek, yağmurlu bir öğleden sonra mindere oturmak ya da dışarı çıkmadan kısa bir hikâyeye bakmak gibi doğal anlar yeterlidir.
Çocuk kitabın ortasında başka bir şeye geçmek istiyorsa her seferinde bitirmesi için baskı kurmak okuma köşesini görev alanına çevirebilir. Bazı günler yalnızca resimlere bakılır, bazı günler aynı sayfa uzun uzun konuşulur. Köşenin değeri, kaç kitabın tamamlandığıyla ölçülmek zorunda değil.
Toparlama işini de basit tutun. Kitapların sırasını kusursuz yapmaya çalışmak yerine hepsinin rafa veya sepete zarar görmeden dönmesi yeterlidir. Çocuk yaşına uygun biçimde seçtiği kitabı yerine koymaya katılabilir.
Çocuk aynı iki kitabı seçiyor diye kitaplığın yetersiz olduğunu düşünmeyin. Arkada kalan kitapları öne almak, uzun süredir görülmeyen birkaç kitabı sergilemek veya farklı bir odadaki kitabı okuma köşesine taşımak yeni bir alışveriş yapmadan ilgiyi tazeleyebilir.
Kitap alışverişinde yaş uygunluğu, içerik ve fiziksel ürün bilgilerini yayınevi ya da güvenilir satıcı bilgisinden kontrol edin. Başka bir ailenin sevdiği kitap sizin çocuğunuzun ilgisine uymayabilir. Kütüphaneden ödünç almak veya yakın çevrede kitap değişimi yapmak, ilgiyi görmeden büyük bir koleksiyon kurma baskısını azaltır.
Ödünç kitaplar için ayrı bir sepet belirleyin. Böylece iade tarihi geldiğinde evdeki kitaplarla karışmazlar. Çocuğa kitabın geçici olarak sizde olduğunu anlatmak, geri verme anını da günlük düzenin doğal parçası hâline getirir.
Evde birden fazla çocuk varsa rafı tamamen yaşa göre bölmek yerine ortak okunabilecek kitaplar için küçük bir bölüm bırakabilirsiniz. Küçük parçalı, hassas veya yalnızca yetişkinle kullanılacak kitapları erişim koşullarına göre ayrı tutun. Kardeşlerin sevdiği kitaplar farklıysa her biri için değişmeden kalan birkaç seçim bulunması paylaşımı kolaylaştırır.
İyi bir çocuk kitaplığı büyük bir koleksiyonu sergilemekten çok, kitabı günlük hayatın ulaşılabilir bir parçası yapar. Az sayıda kitabın rahatça seçildiği, oturmak için özel hazırlık gerektirmeyen ve yıpranan kitapların kaybolmadığı bir köşe uzun süre kullanılabilir. Evinizdeki alan ne kadar küçük olursa olsun, düzen gerçek alışkanlığa uyduğunda kitaplara yer açılır.
Siz de deneyiminizi paylaşmak, aklınızdaki soruyu sormak ve diğer annelerle konuşmak için foruma ücretsiz üye olun.
Bir başka yazımızda görüşmek üzere. Sağlıcakla kalın.
Küçük bir evde ayrı bir okuma odası gerekmez. Salonun bir köşesi, çocuk odasındaki boş bir duvar önü veya mevcut kitaplığın alt bölümü kullanılabilir. Önemli olan bu alanın günlük hayatın dışında kalmaması ve birkaç dakika içinde tekrar toplanabilmesidir.
Önce yer seçin, sonra raf düşünün
Kitap köşesinin evin neresinde gerçekten kullanılacağını gözlemleyin. Akşamları salonda birlikte kitap okunuyorsa bütün kitapları çocuk odasına taşımak pratik olmayabilir. Çocuk gün içinde oyun alanında vakit geçiriyorsa birkaç kitabın oraya yakın olması seçimi kolaylaştırır.
Seçtiğiniz yerde geçiş yolu, kapı arkası veya sık çarpılan bir köşe bulunmamasına dikkat edin. Raf, sepet ve mobilyaların sabitliği konusunda üretici talimatlarını izleyin; devrilme riskini kendi tahmininizle geçiştirmeyin. Ağır kitapları yüksek ve erişilmesi zor yerlere koymak yerine yetişkin bölümünde saklamak daha güvenli olabilir.
Bütün kitapları aynı anda sergilemeyin
Rafa sığan her kitabı koyduğunuzda kitaplık dolu görünür, fakat çocuk bir kitabı çekince yanındakiler devrilebilir. Erişimde daha az sayıda kitap bırakıp kalanları başka bir rafta saklamak daha okunaklı bir düzen sağlar. Bu, kitapları eksiltmek değil; seçimi sadeleştirmektir.
Kapakları öne dönük birkaç kitap küçük çocukların seçim yapmasını kolaylaştırabilir. Bunun için yeni bir mobilya almak şart değil; sağlam bir sepet veya mevcut rafın bir bölümü de kullanılabilir. Kitap kapağı görünüyorsa çocuk kitabı yalnızca renginden ve resminden tanıyabilir.
Sevilen kitapları sürekli erişimde bırakın. Her değişimde bütün rafı yenilemek gerekmez. Tekrar tekrar istenen bir kitabı sırf “rotasyon zamanı geldi” diye kaldırmak, düzeni çocuğun ilgisinden uzaklaştırır.
Kitapları nasıl gruplamak işe yarar?
Ev kitaplığında kütüphane sınıflandırması kurmaya gerek yok. Günlük kullanımı kolaylaştıracak birkaç anlaşılır grup yeterlidir. Örneğin kısa uyku öncesi kitapları, uzun hikâyeler, sessiz inceleme kitapları ve birlikte etkinlik yapılacak kitaplar ayrı tutulabilir.
Mevsim veya güncel ilgiye göre küçük bir bölüm de oluşturabilirsiniz. Çocuk o gün araçlara, hayvanlara veya belirli bir hikâyeye ilgi duyuyorsa ilgili birkaç kitabı yan yana getirmek seçim yapmasını kolaylaştırır. Ancak her kitabı tek bir kategoriye sokmaya çalışmayın; bazı hikâyeler birçok gruba uyabilir.
Etiket kullanacaksanız çocuk için resimli, yetişkin için kısa yazılı etiketler işe yarar. “Kitap 1, kitap 2” gibi anlamsız etiketler yerine kullanım biçimini anlatan adlar seçin. Düzen, yalnızca onu kuran kişinin anlayacağı kadar ayrıntılıysa uzun sürmez.
Rahat bir köşe pahalı olmak zorunda değil
Yere serilen temiz bir minder, küçük bir örtü veya mevcut koltuğun yanı okuma alanı olabilir. Çocuğun yerde oturması için kullanılan ürünlerin yaşına ve kullanım talimatlarına uygunluğunu kontrol edin. Kablolu lambalar, gevşek dekorlar ve devrilebilecek aksesuarlar ekleyerek köşeyi gereksiz yere doldurmayın.
Okuma köşesi fotoğraf çekmek için değil, gerçekten oturmak için hazırlanıyor. Minderin üstünde sürekli dekor yastıkları varsa her okumadan önce onları başka yere taşımak gerekir. Kullanılacak alanın kurulması bir dakikadan uzun sürüyorsa günlük hayatta daha az tercih edilebilir.
Yıpranan kitaplara bir bekleme yeri verin
Kapağı ayrılan, sayfası onarılacak veya temizlenecek kitaplar ana rafa geri dönmemeli. Küçük bir “bakılacak kitaplar” kutusu belirleyin. Böylece yıpranmış parçalar diğer kitapların arasında kaybolmaz ve onarım işi tek seferde yapılabilir.
Kitabın nasıl onarılacağı malzemesine göre değişir. Çocuğun kullanacağı kitaba gelişigüzel zımba, keskin parça veya uygun olmayan yapıştırıcı eklemeyin. Emin değilseniz kitabı erişimden kaldırıp güvenli bir onarım yöntemi araştırın.
Artık yaşa veya ilgiye uymayan kitaplar için de ayrı karar verin. Saklanacaklar, paylaşılacaklar ve başka bir dönemde yeniden çıkarılacaklar aynı kutuda birikirse ayırma işi giderek büyür. Her birkaç ayda bir kısa gözden geçirme, yıllık büyük boşaltmadan daha kolaydır.
Kitap seçimini küçük bir alışkanlığa bağlayın
Kitaplığın kullanılması için her gün uzun bir okuma saati planlamak gerekmez. Akşam hazırlığından önce bir kitap seçmek, yağmurlu bir öğleden sonra mindere oturmak ya da dışarı çıkmadan kısa bir hikâyeye bakmak gibi doğal anlar yeterlidir.
Çocuk kitabın ortasında başka bir şeye geçmek istiyorsa her seferinde bitirmesi için baskı kurmak okuma köşesini görev alanına çevirebilir. Bazı günler yalnızca resimlere bakılır, bazı günler aynı sayfa uzun uzun konuşulur. Köşenin değeri, kaç kitabın tamamlandığıyla ölçülmek zorunda değil.
Toparlama işini de basit tutun. Kitapların sırasını kusursuz yapmaya çalışmak yerine hepsinin rafa veya sepete zarar görmeden dönmesi yeterlidir. Çocuk yaşına uygun biçimde seçtiği kitabı yerine koymaya katılabilir.
Yeni kitap almadan önce mevcutları görünür kılın
Çocuk aynı iki kitabı seçiyor diye kitaplığın yetersiz olduğunu düşünmeyin. Arkada kalan kitapları öne almak, uzun süredir görülmeyen birkaç kitabı sergilemek veya farklı bir odadaki kitabı okuma köşesine taşımak yeni bir alışveriş yapmadan ilgiyi tazeleyebilir.
Kitap alışverişinde yaş uygunluğu, içerik ve fiziksel ürün bilgilerini yayınevi ya da güvenilir satıcı bilgisinden kontrol edin. Başka bir ailenin sevdiği kitap sizin çocuğunuzun ilgisine uymayabilir. Kütüphaneden ödünç almak veya yakın çevrede kitap değişimi yapmak, ilgiyi görmeden büyük bir koleksiyon kurma baskısını azaltır.
Ödünç kitaplar için ayrı bir sepet belirleyin. Böylece iade tarihi geldiğinde evdeki kitaplarla karışmazlar. Çocuğa kitabın geçici olarak sizde olduğunu anlatmak, geri verme anını da günlük düzenin doğal parçası hâline getirir.
Evde birden fazla çocuk varsa rafı tamamen yaşa göre bölmek yerine ortak okunabilecek kitaplar için küçük bir bölüm bırakabilirsiniz. Küçük parçalı, hassas veya yalnızca yetişkinle kullanılacak kitapları erişim koşullarına göre ayrı tutun. Kardeşlerin sevdiği kitaplar farklıysa her biri için değişmeden kalan birkaç seçim bulunması paylaşımı kolaylaştırır.
İyi bir çocuk kitaplığı büyük bir koleksiyonu sergilemekten çok, kitabı günlük hayatın ulaşılabilir bir parçası yapar. Az sayıda kitabın rahatça seçildiği, oturmak için özel hazırlık gerektirmeyen ve yıpranan kitapların kaybolmadığı bir köşe uzun süre kullanılabilir. Evinizdeki alan ne kadar küçük olursa olsun, düzen gerçek alışkanlığa uyduğunda kitaplara yer açılır.
Siz de deneyiminizi paylaşmak, aklınızdaki soruyu sormak ve diğer annelerle konuşmak için foruma ücretsiz üye olun.
Bir başka yazımızda görüşmek üzere. Sağlıcakla kalın.
